Spis treści
Obecność różnego rodzaju cząstek stałych w cieczach wykorzystywanych podczas przemysłowych procesów technologicznych może skutkować nie tylko naruszeniem przepisów środowiskowych, ale również zmniejszeniem efektywności poszczególnych procesów, a w skrajnych przypadkach nawet uszkodzeniem bądź zniszczeniem urządzeń. Aby temu zapobiegać, w przemyśle wykorzystuje się różne metody filtracji cieczy procesowych. W tym artykule omawiamy najważniejsze technologie i rozwiązania stosowane do usuwania cząstek stałych z przemysłowych cieczy technologicznych, wskazujemy także, na co zwrócić uwagę przy doborze rozwiązań filtracyjnych.
Jakość cieczy przemysłowych – najważniejsze krajowe regulacje prawne
Głównym aktem prawnym dotyczącym jakości cieczy przemysłowych w Polsce jest Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jednolity: Dz.U. z 2025 r. poz. 960), która nakłada na podmioty przemysłowe obowiązek uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Pozwolenie to określa dopuszczalne ilości i stężenia zanieczyszczeń, w tym zawiesiny ogólnej, co bezpośrednio wymusza stosowanie skutecznych systemów separacji cząstek stałych.
Istotne w tym kontekście jest także Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego oraz warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu do wód lub do ziemi ścieków, a także przy odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń wodnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1311). Określa ono m.in. wymagania jakościowe co do ścieków przemysłowych, w tym również wymogi co do maksymalnej zawartości zawiesiny ogólnej.
Systemowe rozwiązania filtracyjne dla przemysłu – główne rozwiązania
W szeroko rozumianym sektorze przemysłowym wykorzystywane są różne metody i technologie separacji cząstek stałych od cieczy. Poniżej krótko omawiamy najważniejsze i najczęściej stosowane rozwiązania i technologie.
Filtry mechaniczne
Najczęściej w przemyśle wykorzystuje się do mechanicznego oczyszczania cieczy (np. wody przemysłowej) filtry piaskowe, przez które zanieczyszczona cząstkami stałymi ciecz jest przepuszczana swobodnie bądź pod ciśnieniem, w wyniku czego cząstki stałe o określonej wielkości są zatrzymywane w złożu. W wielu przypadkach jest to jeden z początkowych etapów oczyszczania danej cieczy, wstępnie przygotowujący ją do dalszej filtracji przy użyciu metod o większej selektywności.
Filtry odśrodkowe (hydrocyklony)
Hydrocyklony (separatory odśrodkowe) wykorzystują siłę odśrodkową do separacji cząstek stałych, które mają większą gęstość niż ciecz, w której są zawieszone. Zanieczyszczona ciecz jest wprowadzana pod właściwym ciśnieniem separatora, co nadaje jej ruch wirowy, w wyniku którego cząstki stałe są pod wpływem siły odśrodkowej odrzucane na ścianki hydrocyklonu i grawitacyjnie opadają do wylewu. W naszej ofercie posiadamy kilka serii separatorów tego typu – opisujemy je poniżej.
Separatory z tej serii mają prostą konstrukcję i nie wymagają bieżącej konserwacji. Opracowano je z myślą o filtracji dużych układów chłodzących, w których zapewniają niezwykle wysoką (do 98%) skuteczność wychwytywania cząstek o rozmiarze 74 µm i większych w pojedynczym przejściu. W przypadku recyrkulacji skuteczność wzrasta do 99% cząstek o wymiarach 44 µm i większych.
Separatory eJPX to seria hydrocyklonów zapewniająca bardzo wysoką efektywność separacji i umożliwiająca wychwytywanie nawet do 98% cząstek stałych o wielkości poniżej 25 µm. Dzięki prostej konstrukcji i braku konieczności bieżącej konserwacji, doskonale sprawdzają się w wielu branżach, m.in. w sektorze chemicznym, energetycznym czy koksowniczym.
Seria separatorów LAKOS JPL/JPX to hydrocyklony zaprojektowane specjalnie na potrzeby filtracji dużych systemów przemysłowych, filtracji bocznikowej, filtracji chłodziwa szlifierskiego oraz wielu innych cieczy technologicznych używanych powszechnie w przemyśle maszynowym, hutniczym, energetycznym. Modele dostępne w naszej ofercie dobierane są do wymagań w zakresie przepływu w taki sposób, aby zapewnić optymalną efektywność separacji.
Seria separatorów ILB/ILS jest przeznaczona na potrzeby małych systemów, szczególnie filtracji bocznikowej bądź ochrony pojedynczych wymienników ciepła przed zarastaniem produktami korozji. Dzięki unikalnej konstrukcji gwarantują wysoką efektywność separacji, wychwytując do 98% cząstek o rozmiarze 74 µm i większych.
Automatyczne filtry sitowe
Filtry sitowe wychwytują zanieczyszczenia z przepływającej przez nie cieczy, zatrzymując je na sitach, które muszą następnie zostać oczyszczone ręcznie lub automatycznie. Filtry tego typu zwykle wykorzystuje się w sektorze przemysłowym do wstępnego oczyszczania cieczy z większych zanieczyszczeń mechanicznych i cząstek stałych, w tym również organicznych i nieorganicznych.
Do tej kategorii filtrów zaliczają się dostępne w OMC Envag automatyczne filtry sitowe Bernoulli System, które umożliwiają efektywną redukcję zawartości cząstek stałych dzięki innowacyjnej konstrukcji i praktycznie pełnej automatyzacji pracy. Dotyczy to nie tylko filtracji zanieczyszczeń – filtry Bernoulliego posiadają także system samoczynnego płukania, uruchamiający się bez interwencji operatora.
Dobór systemu filtracyjnego – na co zwrócić uwagę?
System filtracji cieczy przemysłowych od zanieczyszczających je cząstek stałych w każdym przypadku powinien być dobierany w oparciu o przeprowadzony audyt danej instalacji oraz gruntowną analizę próbek cieczy w kontekście jej pożądanych parametrów docelowych po zakończeniu filtracji.
Należy także wziąć pod uwagę następujące kryteria:
- wielkość i rodzaj cząstek,
- charakterystyka cieczy (m.in. lepkość, temperatura czy obecność innych zanieczyszczeń, w tym chemicznych),
- wymagania eksploatacyjne i parametry procesowe.
Co równie ważne, w celu uzyskania optymalnych efektów warto rozważyć zastosowanie kilku różnych, uzupełniających się wzajemnie rozwiązań, co pozwoli ograniczyć koszty filtracji i poprawić jej efektywność.
W razie pytań zapraszamy do kontaktu, nasi specjaliści chętnie odpowiedzą na Państwa pytania i wyjaśnią wątpliwości.
